Sukcesja jest często rozumiana jako akt przekazania firmy następcom, czyli dzień (najczęściej w bliżej nieokreślonej przyszłości) kiedy firma przejdzie w ręce nowego szefa.

Sukcesja może wywoływać wiele niepokojów u przedsiębiorcy, który musi podjąć decyzję co do przyszłości firmy – będzie musiał kogoś wybrać, wyróżnić, usunąć się w cień… Być może dlatego, jak wykazują badania, myślenie o sukcesji wciąż jest mało popularne wśród przedsiębiorców. Wielu myśli, że jest jeszcze na to dużo czasu a teraz ma wiele ważniejszych bieżących spraw w firmie.

Kluczowe jest zrozumienie, że sukcesja to coś więcej niż jednorazowe „wydarzenie” w firmie.
Sukcesja powinna być efektem pełnego procesu przemyślenia, zaplanowania, przygotowania i wdrożenia zmian w firmie. Jest to proces służący przekazaniu wiedzy, władzy i własności biznesu w oparciu o wspólnie wyznawane wartości w terminie oraz na warunkach uzgodnionych przez przedsiębiorcę (nestora) oraz następcę prawnego (sukcesora).

Sukcesja to także przygotowanie firmy do sprzedaży w sytuacji, gdy nestor nie będzie mógł lub nie będzie chciał prowadzić tego biznesu, a jednocześnie nie ma możliwości przekazania biznesu sukcesorowi.

Sukcesja musi zawierać cały szereg spójnych elementów powiązanych ze sobą w czasie. W zależności od stopnia skomplikowania biznesu proces ten może trwać od roku do kilku lat.

Sukcesja służy

  • Zwiększeniu BEZPIECZEŃSTWA prowadzonego biznesu i majątku prywatnego
  • PROFESJONALIZACJI działalności
  • Zapewnieniu CIĄGŁOŚCI PRZEDSIĘBIORSTWA – albo poprzez przejęcie przez przygotowanego i wdrożonego do biznesu sukcesora albo przez sprzedaż biznesu

Korzyści z sukcesji

Dla nestora:
  • Nestor ma REALNY WPŁYW na to, co stanie się z jego biznesem po przejściu na emeryturę lub w przypadku poważnej choroby oraz śmierci
  • Od niego zależy SCENARIUSZ SUKCESJI oraz CZAS przeprowadzenia zmiany
  • Zapewnia sobie DOŻYWOTNIE UTRZYMANIE, niezależne od woli kolejnego pokolenia
  • Lepiej chroni swój MAJĄTEK PRYWATNY
Dla sukcesora:
  • Sukcesor przejmuje FUNKCJONUJĄCY BIZNES, zazwyczaj  oparty na solidnych fundamentach
  • Może korzystać z wiedzy i DOŚWIADCZENIA nestora
  • Ma zapewnione BEZPIECZEŃSTWO FINANSOWE
  • WIE KIEDY i JAK będzie przejmował firmę i może się do tego PRZYGOTOWAĆ
Dla otoczenia biznesu:
  • Klienci mogą dalej kupować w „SWOIM” sklepie
  • Pracownicy sklepu utrzymują MIEJSCA PRACY i pracują w znanym sobie środowisku, nawet jeśli firmę przejmie obca osoba
  • Kontrahenci kontynuują WSPÓŁPRACĘ z dotychczasowym sklepem jako dostawca/odbiorca
  • Wierzyciele nie tracą swoich WIERZYTELNOŚCI w sytuacji choroby lub śmierci przedsiębiorcy, biznes będzie rozwijał sukcesor
  • Rodzina nestora unika nieporozumień i SPORÓW RODZINNYCH
  • W sukcesji można zabezpieczyć INTERES FINANSOWY każdego ze spadkobierców
  • Żaden z potomków NIE BĘDZIE ZMUSZANY do robienia czegoś, czego nie chce lub nie umie

Uwzględniane są wszystkie aspekty finansowe:

Zachowki – Testament może wiązać się z powstaniem zobowiązań zachowkowych
Ekwiwalenty – Postanowienia sukcesyjne w umowie spółki wiążą się z obowiązkiem
wypłaty ekwiwalentu
Emerytura – Wdrożenie sukcesji to szansa na prawne zabezpieczenie dochodu
emerytalnego

Główne przyczyny nieudanej sukcesji:

  1. Naiwna wiara w mity – gdy nadchodzi czas podziału majątku i przekazania władzy, na jaw wychodzi naiwna wiara w mity, którymi rodzina żyła od lat
  2. Odsuwanie sukcesji w czasie – wielu przedsiębiorców wierzy, że choroba, starość i śmierć… ominą właśnie ich
  3. Obawa przed utratą majątku i władzy – seniorzy obawiają się odstawienia na boczny tor, a tymczasem sukcesja nie powinna być przeprowadzona zbyt szybko, dobrą sukcesję wdraża się od kilku do kilkunastu lat
  4. Decydowanie za potomków – wielu przedsiębiorców nie dopuszcza myśli, że ich dzieci mogą nie chcieć przejąć biznesu lub po prostu nie nadają się do tego; tymczasem sukcesja to także przekazanie firmy osobie spoza rodziny
  5. Konflikty w rodzinie – właściciele firm boją się tych demonów, robią swoje założenia, zamiast wprost rozmawiać z rodziną

Podsumowanie

Sukcesję w firmie rodzinnej rozumie się jako przekazanie władzy
 i kontroli następnemu pokoleniu, przy zachowaniu własności
w rękach rodziny, Sukcesja jest skomplikowanym, długim i wieloetapowym procesem, wymagającym strategicznego planowania i zarządzania. Skuteczne planowanie sukcesji zapewni przedsiębiorstwu większe szanse przetrwania, przewidywalną przyszłość oraz stabilne przepływy pieniężne dla właściciela. Ważnym instrumentem planowania sukcesyjnego jest Testament, ponieważ pozwala uwzględnić interesy wszystkich członków rodziny.